1
Մորոյի ռեֆլեքս
- Սովորաբար մարում է
- 2–4 ամսականում
- Եթե պահպանվում է
- Բարձրացած զգայունություն ձայների, լույսի և հպումների նկատմամբ, տագնապայնություն, տրամադրության կտրուկ տատանումներ, տրանսպորտում սրտխառնոց։
Առաջնային (բնածին) ռեֆլեքսներն ավտոմատ շարժումներ են, որոնք օգնում են նորածնին կյանքի առաջին ամիսներին և հետո աստիճանաբար մարում են։ Եթե դրանցից որոշները մնում են ակտիվ, կարող են խանգարել դիրքը պահելուն, շարժումները համակարգելուն և կենտրոնանալուն։ Պարապմունքներին երեխան կատարում է հատուկ վարժություններ, որոնք օգնում են այդ ռեֆլեքսներին հասունանալ։

Աշխատանքը հենվում է INPP մեթոդիկայի վրա (Նեյրոֆիզիոլոգիական հոգեբանության ինստիտուտ, Ս. Գոդարդ Բլայթ)։ Սկզբում գնահատման ժամանակ մասնագետն ստուգում է, թե որ ռեֆլեքսներն են մնացել ակտիվ, և որքան արտահայտված։
Այնուհետև ընտրվում է դանդաղ ռիթմիկ շարժումների ծրագիր, որոնք կրկնում են վաղ զարգացման փուլերը։ Վարժությունները պարզ են, դրանք կատարվում են կանոնավոր, այդ թվում՝ տանը, օրական մի քանի րոպե։
Մենք այս մեթոդն օգտագործում ենք որպես ընդհանուր պլանի գործիքներից մեկը և միշտ կապում ենք այն երեխայի և ընտանիքի համար հասկանալի նպատակի հետ՝ ավելի հարմար նստել նստարանի մոտ, բռնել գնդակը, ավելի քիչ հոգնել գրելիս։
Աշխատանքի հիմնական մասը կարճ ամենօրյա վարժություններն են տանը։ Մասնագետը դրանք ցույց է տալիս ծնողին, բացատրում է, թե ինչին ուշադրություն դարձնել, և հաջորդ պարապմունքին պատասխանում է հարցերին։
Մենք դնում ենք գործառութային նպատակ, օրինակ՝ պահել դիրքը սեղանի մոտ կամ բռնել գնդակը երկու ձեռքով, և արդյունքն ստուգում ենք ըստ դրա։ Դասընթացի կեսին կրկնում ենք ռեֆլեքսների ստուգումը և որոշում, թե ինչպես շարունակել։
Պահպանված վաղ ռեֆլեքսների կապը համակարգվածության և ուշադրության դժվարությունների հետ նկարագրված է հետազոտություններում, սակայն ինտեգրման ծրագրերի արդյունավետության մասին գիտական տվյալները դեռ քիչ են։ Ուստի վարժություններն օգտագործում ենք որպես գործիքներից մեկը և օգուտը գնահատում ենք ըստ երեխայի կոնկրետ գործառութային նպատակի։
Ռեֆլեքսների նկատմամբ մեր մոտեցումը հենվում է Սալի Գոդարդ Բլայթի աշխատանքների վրա, ով 2000–2025 թվականներին ղեկավարել է Նեյրոֆիզիոլոգիական հոգեբանության ինստիտուտը (INPP), որը 1975 թվականին հիմնադրել է Փիթեր Բլայթը Չեսթերում (Մեծ Բրիտանիա)։ Գոդարդ Բլայթը երկար տարիներ ուսումնասիրում է վաղ ռեֆլեքսների կապը շարժման, ուշադրության և ուսման հետ․ նրա գրքերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով, այդ թվում՝ ռուսերեն։
Առաջնային (բնածին) ռեֆլեքսները բնածին ավտոմատ շարժումներ են։ Դրանք փոքրիկին պետք են կյանքի առաջին ամիսներին, իսկ հետո աստիճանաբար «քնում են»՝ տեղը զիջելով հասուն շարժումներին և կեցվածքի պահպանման ռեֆլեքսներին։
Եթե որևէ ռեֆլեքս պահպանվում է ավելի երկար, քան պետք է, այն կարող է խանգարել երեխային ուղիղ նստել, գրել, տողով կարդալ, կենտրոնանալ։ INPP մեթոդիկան թույլ է տալիս ստուգել, թե որ ռեֆլեքսներն են մնացել ակտիվ և որքան ուժեղ, և ընտրել վարժություններ, որոնք օգնում են դրանց հասունանալ։
Հիմնական ռեֆլեքսները, որոնք դիտարկում է մասնագետը։ Նույն նշանները կան ծնողների համար նախատեսված մեր առցանց սքրինինգում։
1
2
3
4
5
Պահպանված ռեֆլեքսների կապը շարժման և ուսման դժվարությունների հետ նկարագրված է հետազոտություններում, սակայն ռեֆլեքսների համար նախատեսված վարժությունների վերաբերյալ գիտական տվյալները դեռ քիչ են։ Այդ պատճառով գնահատման արդյունքներով մենք դնում ենք կոնկրետ ֆունկցիոնալ նպատակ և արդյունքը ստուգում ենք դրանով։
Ս. Գոդարդ Բլայթ, Նեյրոֆիզիոլոգիական հոգեբանության ինստիտուտ (INPP)
Վարժությունները կրկնում են այն շարժումները, որոնք նորածինն անում է կյանքի առաջին ամիսներին՝ դանդաղ, ճշգրիտ և որոշակի հերթականությամբ։ Այսպես նյարդային համակարգը ևս մեկ հնարավորություն է ստանում անցնելու այն փուլը, որը ժամանակին լիովին չի անցել։
Մասնագետը ստուգում է ռեֆլեքսները, հավասարակշռությունը, համակարգումը և աչքերի շարժումները և ընտրում, թե որտեղից սկսել։
Երեխայի համար կազմվում է դանդաղ շարժումների կարճ համալիր՝ հատակին, չորեքթաթ, կանգնած։ Մասնագետը ցույց է տալիս այն երեխային և ծնողին և հետևում ճշգրտությանը։
Համալիրը կատարվում է ամեն օր 5–10 րոպե։ Այստեղ կանոնավորությունն ավելի կարևոր է, քան տևողությունը․ հենց ամենօրյա կրկնությունն է արդյունք տալիս։
Մի քանի շաբաթը մեկ մասնագետը նայում է, թե ինչպես են փոխվում ռեֆլեքսներն ու շարժումները, և անցնում է հաջորդ վարժություններին։
Փոփոխությունները գնահատում ենք այն նպատակով, որը դրել ենք ձեզ հետ միասին․ ավելի ուղիղ նստել նստարանի մոտ, գնդակ բռնել, գրելիս ավելի քիչ հոգնել։
INPP մեթոդիկա (Ս. Գոդարդ Բլայթ)
Ռեֆլեքսների հետ աշխատանքը INPP մեթոդիկայով (Սալի Գոդարդ Բլայթ) հենվում է նյարդային համակարգի հասունացման՝ որպես ծառի պատկերացման վրա։ Արմատները հիմքն են, որը դրվում է մինչև ծնունդը և կյանքի առաջին ամիսներին։ Սաղարթը դպրոցական տարիքի բարդ հմտություններն են։
Յուրաքանչյուր հաջորդ մակարդակ աճում է նախորդից։ Այդ պատճառով գրելու կամ ուշադրության դժվարությունները երբեմն կապված են այն բանի հետ, որ ավելի վաղ մակարդակը լիովին չի ձևավորվել։
Սա մեթոդի աշխատանքային մոդելն է։ Ռեֆլեքսների համար նախատեսված վարժությունների մասին հետազոտությունները դեռ քիչ են, ուստի արդյունքը ստուգում ենք երեխայի կոնկրետ նպատակով, օրինակ՝ սեղանի մոտ կեցվածքը պահել կամ գնդակ բռնել։
Նյարդային համակարգի հասունացման պարզեցված մոդել՝ ըստ INPP-ի նյութերի (Ս. Գոդարդ Բլայթ)
Թողեք ձեր կոնտակտային տվյալները՝ մենք կգրենք ձեզ, համառոտ կհարցնենք երեխայի մասին և կընտրենք հարմար ժամ։ Հանդիպումը տևում է 30 րոպե և ոչնչի չի պարտավորեցնում։
Կամ գրեք անմիջապես՝