1
Մորոյի ռեֆլեքս
- Սովորաբար մարում է
- 2–4 ամսականում
- Եթե պահպանվում է
- Բարձրացած զգայունություն ձայների, լույսի և հպումների նկատմամբ, տագնապայնություն, տրամադրության կտրուկ տատանումներ, տրանսպորտում սրտխառնոց։
Նորածիններն ունեն բնածին ռեֆլեքսներ, որոնք տարիքի հետ աստիճանաբար տեղը զիջում են գիտակցված շարժումներին։ Երբեմն դրանց մի մասը նկատելի է մնում և կարող է խանգարել երեխային նստել սեղանի մոտ, պահել հավասարակշռությունը, կենտրոնանալ։ Ստուգումն օգնում է հասկանալ, թե արդյոք նման պատկեր կա ձեր երեխայի մոտ։

Մասնագետն ստուգում է առաջնային (բնածին) ռեֆլեքսները INPP մեթոդիկայով (Ս. Գոդարդ Բլայթ)՝ խնդրում է երեխային ընդունել որոշակի դիրքեր և կատարել պարզ շարժումներ ու նայում է, թե ինչպես է մարմինը արձագանքում դրանց։ Այսպես երևում է, թե որքանով է հասունացել շարժողական վերահսկողությունը։
Մենք այս գնահատումն օգտագործում ենք որպես շարժողական զարգացման դիտարկման մաս։ Պահպանված ռեֆլեքսների կապն անշնորհքության, ուշադրության և կարդալու դժվարությունների հետ նկարագրված է հետազոտություններում, սակայն հենց ռեֆլեքսների վրա ուղղված վարժությունների մասին գիտական տվյալները դեռ քիչ են։ Ուստի արդյունքում մենք դնում ենք կոնկրետ նպատակ, օրինակ՝ «պահում է դիրքը սեղանի մոտ» կամ «բռնում է գնդակը», և արդյունքը ստուգում ենք ըստ դրա։
Ռեֆլեքսների նկատմամբ մեր մոտեցումը հենվում է Սալի Գոդարդ Բլայթի աշխատանքների վրա, ով 2000–2025 թվականներին ղեկավարել է Նեյրոֆիզիոլոգիական հոգեբանության ինստիտուտը (INPP), որը 1975 թվականին հիմնադրել է Փիթեր Բլայթը Չեսթերում (Մեծ Բրիտանիա)։ Գոդարդ Բլայթը երկար տարիներ ուսումնասիրում է վաղ ռեֆլեքսների կապը շարժման, ուշադրության և ուսման հետ․ նրա գրքերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով, այդ թվում՝ ռուսերեն։
Առաջնային (բնածին) ռեֆլեքսները բնածին ավտոմատ շարժումներ են։ Դրանք փոքրիկին պետք են կյանքի առաջին ամիսներին, իսկ հետո աստիճանաբար «քնում են»՝ տեղը զիջելով հասուն շարժումներին և կեցվածքի պահպանման ռեֆլեքսներին։
Եթե որևէ ռեֆլեքս պահպանվում է ավելի երկար, քան պետք է, այն կարող է խանգարել երեխային ուղիղ նստել, գրել, տողով կարդալ, կենտրոնանալ։ INPP մեթոդիկան թույլ է տալիս ստուգել, թե որ ռեֆլեքսներն են մնացել ակտիվ և որքան ուժեղ, և ընտրել վարժություններ, որոնք օգնում են դրանց հասունանալ։
Հիմնական ռեֆլեքսները, որոնք դիտարկում է մասնագետը։ Նույն նշանները կան ծնողների համար նախատեսված մեր առցանց սքրինինգում։
1
2
3
4
5
Պահպանված ռեֆլեքսների կապը շարժման և ուսման դժվարությունների հետ նկարագրված է հետազոտություններում, սակայն ռեֆլեքսների համար նախատեսված վարժությունների վերաբերյալ գիտական տվյալները դեռ քիչ են։ Այդ պատճառով գնահատման արդյունքներով մենք դնում ենք կոնկրետ ֆունկցիոնալ նպատակ և արդյունքը ստուգում ենք դրանով։
Ս. Գոդարդ Բլայթ, Նեյրոֆիզիոլոգիական հոգեբանության ինստիտուտ (INPP)
Ռեֆլեքսների հետ աշխատանքը INPP մեթոդիկայով (Սալի Գոդարդ Բլայթ) հենվում է նյարդային համակարգի հասունացման՝ որպես ծառի պատկերացման վրա։ Արմատները հիմքն են, որը դրվում է մինչև ծնունդը և կյանքի առաջին ամիսներին։ Սաղարթը դպրոցական տարիքի բարդ հմտություններն են։
Յուրաքանչյուր հաջորդ մակարդակ աճում է նախորդից։ Այդ պատճառով գրելու կամ ուշադրության դժվարությունները երբեմն կապված են այն բանի հետ, որ ավելի վաղ մակարդակը լիովին չի ձևավորվել։
Սա մեթոդի աշխատանքային մոդելն է։ Ռեֆլեքսների համար նախատեսված վարժությունների մասին հետազոտությունները դեռ քիչ են, ուստի արդյունքը ստուգում ենք երեխայի կոնկրետ նպատակով, օրինակ՝ սեղանի մոտ կեցվածքը պահել կամ գնդակ բռնել։
Նյարդային համակարգի հասունացման պարզեցված մոդել՝ ըստ INPP-ի նյութերի (Ս. Գոդարդ Բլայթ)